محسن صفایی فراهانی :
اصولاً انتخاب یک ارز برای مبادلات بلندمدت اقتصادی، مبنای مناسبی نیست، زیرا معمولاً کشورها برای حل و فصل مسایل اقتصادی خویش و فراهم کردن بهتر شرایط، در پی تعیین سبد پولی هستند تا از طریق بهرهگیری از نوسانات سبد پولی، مسایل و مشکلات اقتصادی خود را مرتفع کنند، از این زاویه، وابستگی به یک ارز، در واقع به معنای پذیرش تمامی تصمیمات و ریسکهایی است که برای آن ارز،رخ خواهد داد و این در حالی است که ما هیچ دخالتی در تصمیمات اتخاذ شده در خصوص ارز منتخب خود نداریم، کما این که، در سالهای گذشته، به دلیل آن که قاطبهء وابستگی کشور ما به دلار بود، تمامی مشکلات و نوسانات دلار را میپذیرفتیم و این نوسانات نیز تاثیر خود را بر اقتصاد ما باقیمیگذاشت، از این رو پذیرش و تبدیل وابستگی ما از دلار به یورو به دلیل مسایل سیاسی، نمیتواند به معنای درست بودن اقتصادی این تصمیم نیز باشد.
به طور کلی، سیاستگذاران پولی کشور، وظیفه دارند، بهترین برنامهریزی را برای منابع مالی کشور بیندیشند و به طور مستمر توانایی انجام ارزیابیهای مفید از وضعیت بازار پول جهان را داشته باشند. از سوی دیگر، با توجه به مشکلاتی که کشور به دلیل اتخاذ سیاستهای غلط دچار آن شده است و عمدتاً معلول فرار از تورم، کسری بودجه، بالا بردن هزینههای داخلی و نپرداختن به بهینهکردن نظام بهرهوری است، در حال حاضر، شرایط ناخوشایندی را سپری میکنیم. در چنین وضعیتی، سیاست درستی اتخاذ نشود و خود را همچنان به یک ارز وابسته نگاه داریم، از منظر اقتصادی، روزبهروز، با ناکامیهای بیشتری مواجه خواهیم شد. زیرا با توجه به واردات بیش از ۴۵ میلیارد دلاری کشور، باید به هر شکل ممکن خود را از وابستگی به یک ارز خاص، رها کنیم تا از تاثیر نوسانات یک ارز بر اقتصاد کشور جلوگیری کنیم.مقاله و مقالات
نکتهء قابل تامل دیگر آن است که اقتصاد ایران، تک محصولی است و خرید و فروش نفت با دلار آمریکا انجام میشد،اکنون باید بررسی کرد که فروش نفت با یورو در چه شرایطی صورت میگیرد؟ در واقع باید ارزیابی کرد که آیا در بازارهای جهانی قابلیت تبدیل دلار به یورو، بهگونهای هست که ما متضرر نشویم و یا اینکه ما در بازار نفت، قدرت برتری هستیم که میتوانیم نظر خود را بر خریداران تحمیل کنیم و آنان را وادار یا مجاب سازیم تا در معاملات فروش نفت، یورو را مبنای معامله و خرید از ایران قرار دهند؟
به نظر میرسد برای کشوری که تمرین لازم در خصوص تبدیل ارز ندارد، پرداختن به سیاستهای کلی که تنها به ذهن سیاستمداران خطور کرده و فاقد ویژگی برخورداری از کار کارشناسی دقیق و اساسی است.
اقدامی با نتایج مثبت پیشاپیش تضمین شده، نخواهد بود. برای توفیق نهایی هر طرح و مصوبهای از جنس تبدیل دلار به یورو در مبادلات خارجی، پیش نیازهایی همانند سنجش واقعبینانهء تواناییهای اقتصادی، پویایی بالای بانک مرکزی، قدرت قابل توجه بخش بینالملل نهادهای صادرکننده ایرانی انرژی و اتخاذ سیاستهای پولی کارآمد، موردنیاز است و اگر چنین پیشنیازهایی مهیا نشده باشد و ترجیحات ذهنی، جنبهء اجرایی بیابند، امکان دستیابی به نتیجهای مغایر با اهدافی مطلوب، دور از ذهن نخواهد بود.
سایر مقالات محسن صفایی فراهانی >>
